Қозоғистон жаҳон ОАВларида: Украина билан алоқалар, “Ақлли шаҳар” ва металлургия комбинати
ASTANA. Kazinform – Февраль ойининг сўнгги ҳафтасида жаҳон оммавий ахборот воситалари Қозоғистон ҳақидаги хабарларга тўла бўлди. Айниқса, Каспий қувурлари консорциумига (КҚК) қилинган ҳужум ҳалокатли иқтисодий таъсир кўрсатди. Баҳорда бошланадиган металлургия заводи қурилиши, қозоқ-қирғиз сиёсий муносабатларининг янги босқичга кўтарилиши ҳам эътибордан четда қолмади. Шунингдек, Астананинг “ақлли шаҳар”га айланиш йўлини ҳам кўриш мумкин. Батафсил Kazinform мухбири шарҳида ўқинг.

ТАCC: Қозоғистон қувур линияси ҳужумидан кейин Украина билан алоқага чиқди
Маълумки, Украина Каспий қувурлари консорциумининг (КҚК) «Кропоткинская» нефть насос станциясига ҳарбий дрон ёрдамида ҳужум қилган. Воқеадан сўнг Қозоғистон расмийлари дипломатик каналлар орқали Украина томони билан маслаҳатлашувлар ўтказди. Икки давлат ташқи ишлар вазирликлари ҳозирданоқ ахборот алмашишмоқда. Россия ТАCC мавзуга бағишланган брифингда Қозоғистон Республикаси Энергетика вазири Алмасадам Сатқалиевнинг маълумотларини эълон қилди.
“Албатта, дипломатик каналлар орқали маслаҳатлашувлар олиб борилди. Айни пайтда корхона маблағлари ҳисобидан шикастланган объектларни тиклаш ишлари олиб борилмоқда. Ишончим комилки, Ташқи ишлар вазирлигимиз Қозоғистон манфаатларини ҳимоя қилади”, – деди Сатқалиев Украина томони билан алоқалар ҳақида.
Эслатиб ўтамиз, 17 февраль куни Украина томони КҚКнинг энг йирик станцияси – «Кропоткинская» станциясига ҳужум қилган эди. Маълум бўлишича, зарба портловчи моддалар ва металл ёқиш мосламалари ортилган самолёт типидаги еттита Учувчисиз учиш аппаратлари (УУА) томонидан амалга оширилган.
Аввалроқ, халқаро консорциумнинг россиялик акциядори «Транснефть» станция шикастлангани ва уни таъмирлаш 1,5-2 ой давом этиши мумкинлигини маълум қилганди. Бу даврда Қозоғистон нефтининг ушбу қувур орқали ўтиши 30 фоизга қисқариши тахмин қилинган эди. Ҳозирги вақтда Тенгиз-Новороссийск магистраль нефть қувури бўйлаб нефтни ташиш «Кропоткинская» станциясини четлаб ўтиб, вақтинчалик авария схемаси бўйича амалга оширилмоқда.
Компаниянинг Новороссийск яқинидаги денгиз терминалида хомашё экспорти одатдагидек давом этмоқда. КҚК қисқа муддатда станция фаолиятини тиклаш ва пудратчилар билан биргаликда таъмирлаш ишларини олиб боришни режалаштирмоқда.
Report: Металлургия заводи қурилиши баҳорда бошланади
Қозоғистон Бош вазири Олжас Бектенов Хитойнинг етакчи металлургия компанияларидан бири Fujian Hengwang Investment Co., Ltd компанияси директорлар кенгаши раиси Цзэн Чжаоцян билан учрашди. Тадбир давомида Жамбил вилоятидаги Jibek Joly махсус иқтисодий зонасида 3 миллион тонна пўлат ишлаб чиқариш қувватига эга металлургия заводи қуриш лойиҳаси муҳокама қилинди. Хитойлик инвесторнинг айтишича, қиймати 1,2 миллиард АҚШ доллари бўлган лойиҳа 2,5 минг иш ўрни яратиш имконини беради. Завод қурилиши жорий йилнинг апрель ойида бошланиши режалаштирилган. Бу ҳақда Report ахборот агентлиги хабар берди.
Инвестор режасига кўра, биринчи босқичда ишлаб чиқариш қуввати 2027 йилда 1 миллион тоннага, сармоя ҳажми эса 160,2 миллиард тенгега етказилади. 2029 йилга бориб ишлаб чиқариш 3 миллион тоннагача ошади, қўшимча инвестициялар ҳажми эса 312,8 миллиард тенгени ташкил этади.
Ишлаб чиқаришда Қарағанди, Қостанай ва Улитау вилоятларида қазиб олинган табиий газ, темир рудаси, оҳактош ишлатилади. Натижада корхонада кенг турдаги маҳсулотлар, жумладан, керамика, арматура, қувур ишлаб чиқариш учун пўлат, бурчакли пўлат, профилли пўлат ишлаб чиқариш режалаштирилган. Лойиҳанинг иккинчи босқичи доирасида металлургия заводи эҳтиёжларини қондириш учун 350 МВт қувватга эга газ-турбинали электр станциясини қуриш режалаштирилган, бунинг учун инвестор томонидан 201,3 миллиард тенге маблағ ажратилади.
Fujian Hengwang Investment Co., Ltd бошқаруви раиси корхонада темирни тўғридан-тўғри қайта тиклаш технологиясини (DRI) жорий этишини айтди. Бу Қозоғистон металлургиясининг рақобатбардошлигини оширади.
Trend: Қозоғистон-Қирғизистон ҳамкорлигининг устувор йўналишлари муҳокама қилинди
Астанада ҚР Бош вазири Олжас Бектенов ва Қирғиз Республикаси Вазирлар кабинети раиси – Президент Администрацияси раҳбари Адилбек Қасималиевнинг кичик таркибдаги музокаралари бўлиб ўтди. Учрашувда Олий давлатлараро кенгашнинг VІІ сессияси ва ІІ ҳудудлараро форумни ўтказиш масалалари муҳокама қилинди. Бу ҳақда Trend нашри хабар берди.
Томонлар Қозоғистон Президенти Қасим-Жомарт Тоқаев ва Қирғизистон Президенти Садир Жапаров ўртасида эришилган келишувнинг бажарилишини кўриб чиқдилар. Унда савдо-иқтисодий, сармоявий, транзит-транспорт, сув-энергетика, туризм ва маданий-гуманитар соҳалардаги ҳамкорлик масалалари ёритилган. Шунингдек, тадбир давомида Қирғизистон ва Қозоғистон ўртасидаги 2025-2027 йилларга мўлжалланган кенг қамровли ҳамкорлик режаси муҳокама қилинди.
Айтиш жоизки, айни пайтда ҳар икки давлат ҳам самарали сиёсий қадамлар ташламоқда. Масалан, транзит-транспорт соҳасида Қозоғистон-Қирғизистон чегарасининг ўтказиш қобилиятини ошириш бўйича комплекс чора-тадбирлар амалга оширилмоқда. Чегарадаги «Ақсу» – «Камишановка» ва «Бесағаш» – «Кичи-Капка» ўтказиш пунктлари каби автомобиль ўтказиш пунктларини модернизация қилиш ва кенгайтириш ишлари олиб борилмоқда. Шунингдек, «Сортўбе» – «Токмок» ва «Ауқатти» – «Кен-Булун» ўтказиш пунктларини ривожлантириш режалаштирилган.
Euronews: Рақамли инновациялар Астанани қандай ўзгартиради?
Euronews Астанадаги “Ақлли шаҳар” лойиҳасини муҳокама қилди. Рақамли лойиҳаларнинг шаҳарнинг барқарор ривожланиш моделига таъсирини таҳлил қилинди ва лойиҳанинг Марказий Осиё иқтисодиётига қандай таъсир қилиши ўрганилди.
Қозоғистон шаҳарларни яхшилаш ва иқтисодий ўсишни рағбатлантириш учун “ақлли шаҳар” инновацияларини жорий қилади. Астанада сунъий интеллект, 5G ва рақамли транспорт тизимлари каби технологиялар қўлланилмоқда. Телеканалнинг қайд этишича, бу қадам шаҳарда барқарорлик ва самарали тараққиётга хизмат қилмоқда.
Устувор соҳаларга реал вақт режимида автобус кузатуви, электр транспорт воситалари ва шаҳар хизматлари учун супер қўшимча функциялар киради. Лойиҳалар аҳолининг кундалик ҳаётини ўзгартириб, экологик ва иқтисодий ечимларга йўл очди. Astana Innovations томонидан қўллаб-қувватланган ташаббуслар ахборот технологиялари соҳасидаги мутахассисларга бўлган талабни ошириб, тадбиркорлик субъектлари учун янги имкониятлар яратгани эътиборга молик.
“2050 йилга бориб дунё аҳолиси 9,7 миллиард кишига, кейинги 5 йил ичида эса қозоғистонликлар сони 24 миллион кишига етиши мумкин. Аҳоли сони ортиши билан шаҳар аҳолиси сони ҳам ортади. Шу боис транспорт, энергетика, соғлиқни сақлаш, таълим, сунъий интеллект соҳаларини ривожлантириш муҳим аҳамиятга эга. Тахминларга кўра, 2029 йилга бориб “ақлли шаҳарлар” орқали Европа 23,5 миллиард евро, Осиё эса 42,6 миллиард евро даромад олади”, – дейилади таҳлилда.