Астана қандай қилиб жаҳон спортининг янги марказига айланмоқда
ASTANА. Кazinform – Пойтахт мақомини олганидан 28 йил ўтгач, Астана нафақат Қозоғистонда, балки Марказий Осиёда ҳам энг йирик спорт марказларидан бирига айланди.
Астана Қозоғистон пойтахти мақомини олганидан кейин қурилган дастлабки спорт иншоотларидан бири 2001 йил 6 мартда очилган "Қозоғистон" спорт саройидир.
Кўп йиллар давомида ушбу мажмуа шаҳардаги асосий муз аренаси бўлиб, "Барис" хоккей клубининг биринчи уй аренаси бўлиб хизмат қилган. Шунингдек, у 2011 йилги Осиё қишки ўйинларининг хоккей ўйинларига мезбонлик қилди.
Астананинг спорт инфратузилмаси 2007-2011 йилларда тез ривожлана бошлади. 2011 йилги Осиё қишки ўйинларини Алмати ва Астана шаҳарларида ўтказиш тўғрисида қарор қабул қилингандан сўнг, пойтахтда қишки спорт турлари учун замонавий иншоотлар қурилди.
Шундай қилиб, шаҳарда “Алау” муз саройи ва “Сариарқа” велотреки жойлашди. Ушбу иншоотларда 2011 йилги Осиё ўйинлари конкида учиш (“Алау”), шорт-трекда конькида учиш ва фигурали учиш (“Сариарқа”) бўйича ўтказилди.
“Алау” муз саройида бўлиб ўтган мусобақалар давомида спортчилар еттита Осиё рекордини янгиладилар. Кейинчалик, ушбу иншоотлар миллий шорт-трекда конькида учиш жамоалари учун асосий машғулот базасига айланди ва бугунги кунгача мунтазам равишда халқаро мусобақаларни ўтказиб келмоқда.
Бундан ташқари, ёпинчиғи Сибир арчасидан ясалган 250 метр узунликдаги “Сариарқа” велотреки (UCI) сертификатига эга. Бу ерда Қозоғистон чемпионати ва Silk Way Series Astana каби йирик халқаро мусобақалар мунтазам равишда ўтказилади. Мажмуа дунёдаги энг яхши ёпиқ велотрекдан бири сифатида тан олинган.
2009 йилда пойтахтда 30 минг томошабинга мўлжалланган «Астана Арена» фойдаланишга топширилди. У Қозоғистон терма жамоасининг асосий аренасига айланди.
Шунингдек, «Астана» футбол клуби миллий чемпионат ва Европа кубокларидаги уй ўйинларини ушбу стадионда ўтказади. «Астана Арена», Алматидаги Марказий стадион билан бир қаторда, УEФАнинг энг юқори тоифасига — тўртинчисига эга. Ушбу мақом стадионга Чемпионлар лигаси, Европа лигаси ва Конференциялар лигасининг ҳал қилувчи босқичларидаги ўйинларни ўтказиш имконини беради.
2015 йилда фойдаланишга топширилган «Барс Арена» пойтахтнинг спорт салоҳиятини ҳам сезиларли даражада мустаҳкамлади. 12 минг томошабинга мўлжалланган мажмуа ҳозирда «Барс» хоккей клубининг Қитъалараро хоккей лигасидаги (ҚХЛ) асосий аренаси ҳисобланади.
Бундан ташқари, мажмуа йирик халқаро спорт мусобақаларини ўтказиш учун тўлиқ мослаштирилган. Бунинг исботи сифатида, 2027 йил бошида бу ерда фигурали учиш бўйича Тўрт қитъа чемпионати ўтказилиши режалаштирилган. Аренадаги муз майдони махсус ҳимоя қопламаси билан қопланган, бу эса зарурат туғилганда бокс, кураш, баскетбол, волейбол, футзал ва теннис каби спорт турлари бўйича мусобақаларни ташкил қилиш имконини беради.
2019 йил 6 июльда Жақсилиқ Ушкемпиров номидаги жанг санъатлари саройи расман очилди. Астана куни муносабати билан осмонда учаётган бургут шаклидаги ноёб меъморий мажмуа фойдаланишга топширилди.
Ҳозирда ушбу иншоот Астана баскетбол клубининг уй аренаси ҳисобланади. Бу ерда мунтазам равишда ВТБ Бирлашган лигаси ва Қозоғистон миллий лигаси ўйинлари ўтказилади.
Юқорида айтиб ўтилган ареналардан ташқари, Астанада спорт кластерини кенгайтирган бир қатор муҳим иншоотлар қурилди.
«Qazaqstan» енгил атлетика спорт мажмуаси (2020)
Футуристик мажмуа Жаҳон енгил атлетика ассоциациясининг (World Athletics) нуфузли халқаро сертификатига эга. Унда 200 метрлик югуриш йўлаги, машқ майдони, сакраш ва улоқтириш секторлари, сузиш ҳавзаси ва меҳмонхона мавжуд.
"Даулет" миллий теннис маркази (2008)
Мамлакатдаги энг йирик теннис марказларидан бири ҳисобланган мажмуада қаттиқ ва лой қопламаларда ёпиқ ва очиқ кортлар мавжуд. Қозоғистон терма жамоаси анъанавий равишда ушбу мажмуада Дэвис кубоги ва Билли Жин Кинг кубоги ўйинларини ўтказади.
Паралимпия машғулотлари маркази (2018)
Бу — Қозоғистон ва МДҲдаги энг яхши ихтисослаштирилган, мослаштирилган спорт мажмуаларидан бири. Марказ халқаро талабларга мувофиқ жиҳозланган ва ногирон спортчиларни тўлиқ машқ қилиш учун барча шароитларга эга.
«Қазанат» ипподроми
Пойтахтдаги миллий ва от спортининг асосий маркази ҳисобланган иподромда мунтазам равишда пойга, кўпкари, аудариспақ каби анъанавий мусобақалар ўтказилади. Мажмуа халқаро турнирларни ўтказиш учун босқичма-босқич модернизация қилинмоқда.
Йирик халқаро мусобақалар маскани
Ривожланган шаҳар ва меҳмонхона инфратузилмаси, шунингдек, дунёнинг кўплаб мамлакатларидан тўғридан-тўғри ҳаво алоқалари Астана шаҳрини жаҳон спорт мусобақаларини ўтказиш учун мос жойга айлантириш имконини берди.
Сўнгги 28 йил ичида Астана кўплаб йирик мусобақаларга, жумладан, дзюдо ва кураш бўйича жаҳон чемпионатига мезбонлик қилди. 2026 йилда пойтахт кураш бўйича жаҳон чемпионати ва Future Games (GOTF 2026) мезбонлик қилади.
2027 йил Астана учун ҳақиқий спорт байрами бўлади. Бир йилдан сўнг бу ерда дзюдо, бокс, таэквондо, оғир атлетика ва стол тенниси бўйича Олимпиада олдидан жаҳон чемпионатлари бўлиб ўтади.
Бундай кенг кўламли мусобақалар пойтахт спортчиларини янги марраларни забт этишга ундайди. Сўнгги уч йил ичида (2024-2026) Астана спортчилари республика ва халқаро мусобақаларда 12 мингдан ортиқ медални қўлга киритдилар.
Сўнгги уч мавсумда пойтахт спортчилари 1500 га яқин йирик мусобақаларда иштирок этишди. Уларнинг учдан бир қисми расмий халқаро мусобақалар, масалан, жаҳон чемпионатлари, Осиё чемпионатлари ва кубок босқичлари эди.
Фақат ўтган мусобақа мавсуми натижаларига кўра, пойтахт спортчилари 5 мингдан ортиқ медални қўлга киритишди. Улардан 2166 таси олтин медаллардир.
Астана спортчилари жаҳон даражасидаги мусобақаларда тарихий ютуқларга эришдилар. Юнон-рум кураши устаси Қозоғистонга 1999 йилдан бери ушбу спорт турида биринчи олтин медалини тақдим этди.
Боксчилар Алуа Балқибекова ва Санжар Ташкенбай ҳам ёрқин ғалабалари билан ажралиб туришди.
Пойтахт бокс мактаби учун муҳим босқич Нурбек Оралбайнинг 2024 йилги Париждаги ёзги Олимпиада ўйинларида кумуш медални қўлга киритиши бўлди.
Эслатиб ўтамиз, кураш бўйича U20 Осиё чемпионатида Қозоғистон иккита олтин медални қўлга киритди.
