Шимолий Орол денгизига йил охиригача қўшимча 1,2 миллиард куб метр сув юборилади
ASTANA. Kazinform — Қизилўрда вилоятига ташрифи чоғида ҚР Сув ресурслари ва ирригация вазири Нуржан Нуржигитов Шимолий Орол денгизини сақлаб қолиш лойиҳаларини амалга оширишни муҳокама қилиш учун Орол минтақасидаги балиқчилар билан учрашди, деб хабар беради Кazinform.
— Биз Шимолий Орол денгизини сақлаб қолиш бўйича комплекс чора-тадбирларни амалга оширмоқдамиз. Шу мақсадда Жаҳон банки билан қўшма лойиҳанинг иккинчи босқичи ишлаб чиқилди. Ушбу лойиҳа денгиз сатҳини кўтариш ва денгиздаги сув ҳажмини ошириш учун Кўкорол тўғонини реконструкция қилишни ўз ичига олади. Ҳозирда Шимолий Орол денгизидаги сув ҳажмини 2030 йилгача Сув ресурсларини бошқариш тизимини ривожлантириш концепциясига мувофиқ 34 миллиард куб метргача ошириш чоралари амалга оширилмоқда, — деди Нуржан Нуржигитов.
Экология вазирлиги 2025 йил 1 октябрдан ҳозирги кунгача Сирдарё орқали Шимолий Орол денгизига 1,4 миллиард куб метр сув оқизилганини таъкидлади. Жорий вегетация даврида Шимолий Орол денгизига секундига 40 куб метр сув оқизилмоқда.
— Денгиздаги ҳозирги сув ҳажми 23,5 миллиард куб метрни ташкил этади. Ўтган йилга нисбатан Шимолий Орол денгизи сувининг шўрлиги ўртача 10% га камайиб, 7,9 ппм га етди. 2026 йилнинг биринчи ярмида денгиздан 4200 тонна балиқ овланган, — дейилади вазирлик матбуот хизмати хабарида.
Орол ҳудудидаги балиқчилар вазирдан Орол денгизи ва балиқ овланадиган бошқа сув ҳавзаларини сақлаб қолиш учун сувдан фойдаланиш лимитларига қатъий риоя қилишни сўрашди.
— Биз қишлоқ хўжалиги учун сувдан фойдаланиш лимитлари белгиланганини биламиз, аммо фермерлар бу чекловларга риоя қилмайдиган ҳолатлар ҳам мавжуд. Биз бу масалани қатъий назорат қилиш керак деб ҳисоблаймиз. Биз, балиқчилар, Сирдарёнинг қуйи оқимида жойлашганмиз, шунинг учун ҳудуддаги бутун балиқчилик саноати учун фермер хўжаликлари сувни тежаши муҳимдир. Тежалган сув ҳудуднинг сув ҳавзаларини сақлаб қолиш учун жуда муҳимдир, — деди Орол хизмат кўрсатиш ва харид қилиш маркази директори Адилбек Айимбетов.
Бундан ташқари, балиқчилар Сирдарёга сув оқизишни яхшилаш учун Аманўткел гидроэлектр иншоотини ёки шлюзини қуришни таклиф қилишди. Бу оқизиш ҳажмини секундига 100 кубометргача оширади.
Нуржан Нуржигитов Сув ресурслари қўмитасига шлюз қурилиши учун лойиҳа ҳужжатларини ишлаб чиқишни буюрди. Вазир шунингдек, Орол-Сирдарё ҳавзаси инспекциясига Шимолий Орол денгизига барқарор сув оқизилишини, шу жумладан сувни тежамкор суғориш тизимларига ўтиш орқали тежалган сувни таъминлашни буюрди.
Вазир шунингдек, Ақлақ гидроэлектр иншоотига ташриф буюрди ва у ерда Шимолий Орол денгизини тўлдириш ишларининг боришини кўздан кечирди. Секундига 515 куб метргача сув оқизишга қодир иншоот Сирдарё ҳавзасидаги бир нечта кўлларни ҳам сув билан таъминлайди.
Кейин Нуржан Нуржигитов Ақлақ гидроэлектр иншоотига яқин вақтинчалик ишчилар лагеридаги уйларни таъмирлаш ишларининг боришини кўздан кечирди. Ушбу бинолар гидравлик иншоотнинг туну кун ишлаши, техник хизмат кўрсатиши, таъмирлаши ва хавфсизлиги учун масъул бўлган мутахассислар учун хавфсиз ва қулай турар жой билан таъминлаш учун мўлжалланган.
Эслатиб ўтамиз, Шимолий Орол денгизини қутқариш учун Сув ресурслари вазирлиги ва Жаҳон банки янги лойиҳани ишга туширди.
