Янги Конституция лойиҳасининг "Президент" бўлимига мутлақо янги қоидалар киритилди
АSTANА. Kazinform - Янги Конституция лойиҳасининг "Президент" бўлимига мутлақо янги қоидалар киритилди. Республика Президентини муддатидан олдин лавозимидан озод қилиш асослари ва тартибини тартибга солувчи конституциявий қоидалар тўлдирилди. Бу ҳақда Конституциявий ислоҳотлар бўйича комиссия йиғилишида Конституциявий суд раиси ўринбосари Бақит Нурмуханов маълум қилди.
- Янги Конституция лойиҳасидаги учинчи "Президент" бўлимига концептуал жиҳатдан қайта кўриб чиқилган ва мутлақо янги қоидалар киритилди. Унда мамлакат Президенти давлат ҳокимиятининг барча тармоқларининг мувофиқ ва тўсиқсиз ишлашини, ҳокимият органларининг Қозоғистон Республикасининг ягона халқи олдидаги жавобгарлигини таъминлайди, деган норма кўзда тутилган. Республика Президентига номзодларга қўйиладиган талаблар аниқлаштирилди. Энг юқори лавозимга туғилганидан бошлаб Қозоғистон Республикаси фуқароси бўлган, қирқ ёшга тўлган, давлат тилини эркин эгаллаган, Қозоғистонда сўнгги ўн беш йил давомида яшаган, олий маълумотли ва давлат хизматида, сайланадиган давлат лавозимларида камида беш йил тажрибага эга Қозоғистон фуқароси сайланиши мумкин, — деди Бақит Нурмуханов.
Унинг айтишича, айрим нормалар президентлик сайлов кампаниясини ўтказиш ва қасамёд бериш муддатларини белгилайди. Президентнинг Қурултой, Ҳукумат ва бошқа давлат органлари билан ўзаро ҳамкорлигига, кадрлар масалаларига, норма ижодкорлиги функцияларига оид ваколатларини тартибга солувчи қоидалар киритилди.
- Республика Президентини муддатидан олдин лавозимидан озод қилиш асослари ва тартибини тартибга солувчи конституциявий қоидалар тўлдирилди. Давлат раҳбарининг ўз хоҳиши билан лавозимидан кетиш ҳуқуқи аниқ ёзилган. Бундай жараёнлар Конституциявий суд орқали амалга оширилади. Кейин Президент ваколатларининг белгиланган тартибда Конституцияда аниқланган лавозимли шахсларга - Вице-Президентга, Қурултой раисига ёки Бош вазирга ўтиш жараёнлари бошланади. Уларни тартибга солувчи нормалар ҳам аниқлаштирилди. Республика Президенти ваколатини қабул қилишдан бош тортган шахс Конституциявий судга тегишли ариза беради. Конституциявий суд ушбу шахснинг аризани ўзи ва ўз хоҳиши билан берганини тасдиқловчи хулоса беради. Республика Президенти лавозимидан муддатидан олдин озод қилинган, четлатилган ёки вафот этган кундан бошлаб етти кун ичида Қурултой президент сайловини ўтказиш тўғрисида эълон қилади. Ушбу сайлов икки ой ичида ўтказилади, деган нормалар таклиф қилинмоқда, — деди Конституциявий суд раиси ўринбосари.
Эслатиб ўтамиз, янги Конституциянинг сўнгги нусхасида 95 та модда бўлади.