Давлат раҳбари Қасим-Жомарт Тоқаев Қозоғистон халқига йўллаган Мурожаатномасида янги Фуқаролик кодексини ишлаб чиқиш зарурлигини таъкидлади. Эксперт ушбу ташаббусни қўллаб-қувватлади ва фуқаролик жавобгарлиги институтини такомиллаштириш хусусий ҳуқуқ соҳасидаги қонунчиликни модернизация қилишнинг муҳим йўналишларидан бири эканлигини айтди.
Унинг фикрича, фуқаролик жавобгарлигининг асосий мақсади етказилган зарарни қоплаш билан чекланиб қолмайди. У бузилган мулк ҳуқуқларини тиклашга, мажбуриятларнинг тўғри бажарилишини таъминлашга ва фуқаролик муомаласи иштирокчиларининг ҳалол хатти-ҳаракатларини рағбатлантиришга қаратилган бўлиши керак.
Ҳуқуқни муҳофаза қилиш амалиётида жавобгарлик асосларини аниқлаш, ноқонуний ҳаракат ва етказилган зарар ўртасидаги сабабий боғлиқликни аниқлаш, шунингдек, қопланиши керак бўлган зарар миқдорини аниқлаш масалалари алоҳида аҳамиятга эга.
– Масалан, шартнома мажбуриятлари бузилган тақдирда, мажбуриятни бажармаслик фактини аниқлаш билан чекланиб қолиш мумкин эмас. Шу билан бирга, ҳуқуқбузарликнинг моҳияти, унинг бошқа томон учун оқибатлари ва қонун ҳужжатларида назарда тутилган жавобгарликдан озод қилиш асослари ҳисобга олиниши керак. Шу муносабат билан, янги Кодексни ишлаб чиқишда зарарни қоплаш, беқарорлик жаримасини қўллаш ва шартномавий ва шартномавий бўлмаган жавобгарлик ўртасидаги муносабатлар масалаларини ҳар томонлама таҳлил қилиш мақсадга мувофиқдир, — деди Айбар Сейдимбек.
Экспертнинг фикрича, фуқаролик жавобгарлиги институтини аниқ ва тизимли ҳуқуқий тартибга солиш фуқаролик муомаласи иштирокчиларининг ҳуқуқларини ҳимоя қилиш самарадорлигига бевосита таъсир қилади.
Шунинг учун ушбу институтни такомиллаштириш янги Фуқаролик кодексини ишлаб чиқишда муҳим йўналишлардан бири бўлиши керак.