Павлодардаги икки марта хазина топилган уйнинг тарихи
PAVLODAR. Кazinform – Ака-ука Сорокинларнинг уйи 1890 йилда қурилган. Бироқ, инқилоб бошланганда, эгалари Павлодарни тарк этишган. Ўшандан бери қадимий бинода икки марта хазина топилгани ҳақида афсоналар тарқалган.
Ака-ука Владимир ва Семён Сорокинлар савдогарлар гуллаб-яшнаган даврда Павлодарда яшаганлар. Оила жуда бадавлат эди ва фақат машҳур савдогар ва шаҳар мэри Артемий Деровдан кейин турган.
Ҳозирги Астана кўчасида жойлашган бу уй икки эгаси учун қурилган. Дастлаб, уйнинг иккита эшиги бор эди: бири марказий томондан, иккинчиси ҳовлидан.
Инқилоб бошланганда, Сорокинлар оиласи Омскка кўчиб ўтди ва 500 квадрат метрдан ортиқ майдонга эга бўлган уй давлат мулкига айланди. Кейинчалик, бу уйда хазиналар топилгани ҳақида афсоналар мавжуд ва улар ҳақиқат бўлиши мумкин.
– Инқилоб пайтида эгалари ғойиб бўлгандан сўнг, бу бинода дастлаб Халқ суди, коммуна устахоналари, 1920 йилларда эса Крупская болалар уйи жойлашган эди. Савдогар Сорокинлар даврида олтин яширилиганига ишонган маҳаллий ёшлар уйнинг деворларини тақиллатиб, кутилмаганда олтин тангалар солинган яширин жойни топишади. Маҳаллий ҳокимият бу хазинани мусодара қилиб, уни жаҳон инқилобининг ғалабаси учун ишлатишларини айтишган, — деди павлодарлик маҳаллий тарихчи Людмила Баюшева.
Иккинчи хазина 1944 йилда топилган. Ўша пайтда бинода иккита муассаса жойлашган эди: ўлкашунослик музейи ва болалар мусиқа мактаби. Мусиқачилар бошқа жойга кўчиб ўтишди ва бутун бино музей ходимлари қўлида қолди. Улар таъмирлаш ишларини бошладилар. Печлардан бирини демонтаж қилиш пайтида ишчилар олтин тангаларга тўла банкани топдилар. Аммо бу ҳақда ҳеч ким ҳеч нарса демади.
– Кутилмаганда топилган хазина ҳақидаги миш-мишлар тез орада расмийларга етиб борди. Бироқ, жуда кеч бўлган эди ва печкачилар олтин билан тўла банка билан изсиз ғойиб бўлганлиги маълум бўлди. Умуман олганда, ўтган асрнинг биринчи ярмида маҳаллий хазина изловлардан бири Павлодар хазиналарининг харитасини тузган деган ривоят бор. Унинг қаерда яширинганини ҳеч ким билмайди. Балки, вақт ўтиши билан бу сир ошкор бўлар, — дея қўшимча қилди Людмила Баюшева.
Ҳозирда Сорокинлар уйида Потанин номидаги вилоят ўлкашунослик музейи жамғармалари жойлашган. Бундан ташқари, унинг ёнида "Флигель" номи билан танилган яна бир тарихий уй бор. У шунингдек, Сорокинлар оиласи томонидан ака-укалардан бирининг ўғли учун қурилган. Иккала бино ҳам маҳаллий аҳамиятга эга тарихий ва маданий ёдгорликлар сифатида таснифланади.
Эслатиб ўтамиз, Петропавлдаги бир асрдан ортиқ тарихга эга тегирмон таъмирланади.
