Олимлар Альцгеймер касаллигида мия ҳужайраларининг йўқ қилинишини тўхтатиш йўлини топдилар
ASTANА. Кazinform — Профессор Хилмар Бадинг бошқарадиган Гейдельберг университети олимлари Альцгеймер касаллигида нейронларнинг ўлимига олиб келадиган молекуляр механизмни аниқладилар ва уни блокировка қилишга қодир моддани топдилар, деб хабар беради Science Daily.
Олим Хитойнинг Шаньдун университетидаги ҳамкасблари билан биргаликда сичқонлар устида тажрибалар ўтказди ва асаб ҳужайраларининг ўлими иккита оқсил — NMDA рецепторлари ва TRPM4 ион каналининг хавфли "дуэти" туфайли юзага келишини аниқлади. Одатда, NMDA рецепторлари мия ҳужайраларининг бир-бири билан алоқа қилишига ва хотираларни сақлашга ёрдам беради. Бироқ, улар нотўғри жойда TRPM4 билан боғланганда, нейронларга зарар етказадиган ва хотира ва фикрлаш бузилишларини келтириб чиқарадиган токсик комплекс ҳосил бўлади.
Ушбу хавфли алоқани узиш учун олимлар FP802 деб номланган экспериментал моддадан фойдаланишди. Сичқонларда у касалликнинг ривожланишини секинлаштирди, асаб ҳужайраларини ҳимоя қилди, ҳужайра ичидаги тузилмаларга зарар етказилишини камайтирди ва амилоид бляшкаларининг тўпланишини камайтирди.
Бу ёндашув мавжуд бляшкаларни йўқ қилишга қаратилган анъанавий даволаш усулларидан тубдан фарқ қилади. Янги усул касаллик ривожланишидан олдин ҳужайра ўлими механизмининг ўзига қаратилган.
Бундан ташқари, FP802 худди шу оқсил йўлини ўз ичига олган жиддий касаллик бўлган амиотрофик латерал склерозда ҳимоя таъсирини кўрсатди. Олимларнинг фикрига кўра, бу препарат турли хил нейродегенератив касалликларни даволаш учун универсал восита бўлиши мумкин.
Бироқ, у ҳали дорихоналарда мавжуд эмас. Олдинда препаратнинг хавфсизлиги ва самарадорлигини синаб кўриш учун кенг кўламли синовлар, сўнгра одамларда клиник синовлар бор. Уни ишлаб чиқиш бўйича ишлар FundaMental Pharma билан ҳамкорликда давом этмоқда.
Тадқиқот Германия тадқиқот жамғармаси, Европа тадқиқот кенгаши, Хитойнинг миллий табиий фанлар жамғармаси ва Шанбдун провинцияси томонидан қўллаб-қувватланди. Натижалар Molecular Psychiatry журналида чоп этилди.
Эслатиб ўтамиз, Альцгеймер касаллигини эндиликда осон аниқлаш мумкин.