Нейрохирургияда СИ: терини кесмасдан ўсмаларни аниқ аниқлаш мумкин
ASTANА. Кazinform — Сунъий интеллект (СИ) тиббиётда, айниқса нейрохирургия соҳасида янги имкониятлар очмоқда. СИ ёрдамида 700 дан ортиқ операцияларни амалга оширган нейрохирург Абилай Серикбай Jibek Joly телеканалининг «Бүгін LIVE» дастурида ушбу технологиянинг афзалликлари ҳақида гапирди.
Абилай Серикбайнинг сўзларига кўра, СИ шифокорларга аниқроқ қарорлар қабул қилишга ёрдам беради.
— Нейрохирургия соҳасида СИ нима? Бу катта ҳажмдаги маълумотларни таҳлил қиладиган, уларнинг қонунийлигини аниқлайдиган ва шифокорларга аниқроқ қарорлар қабул қилишга ёрдам берадиган технология. Агар биз тажрибамиздан фойдалансак, нейронавигация шунчаки воситадир. Биз эса СИ ёрдамида тайёрланган МРТ тасвирларини ушбу навигацияга киритишимиз мумкин, бу бизга операция пайтида аниқ қарорлар қабул қилиш имконини беради. Биз операциядан олдин МРТ тасвирларини қайта ишлаймиз. Масалан, биз ўсма ва асаб йўллари ўртасидаги жуда муҳим боғлиқликни, ўсманинг аниқ чегараларини ва муҳим функционал соҳаларни аниқлашимиз ва намойиш этишимиз мумкин, — дейди нейрохирург.
Унинг сўзларига кўра, бу технология жарроҳлик амалиётида ҳам кенг қўлланилади.
— Биз уни фақат операциядан олдин ишлатмаймиз. Биз уни жарроҳлик амалиёти пайтида нейронавигация тизимига киритиш орқали ҳам қўллашимиз мумкин. Аниқроғи, биз беморнинг терисини кесмасдан ҳам ўсманинг чегараларини аниқлаймиз. Кейин биз кичик бир жойни кесиб, керакли жойга бориб, операцияни бажариш имкониятига эга бўламиз. Бу бизга вақтни тежашга ёрдам беради. Биздан олдин радиологлар қўлда ҳисоблаб, ўсманинг чегараларини аниқлар эдилар. Аммо энди биз уни махсус дастурга киритиб, бир неча дақиқада билиб олишимиз мумкин. Албатта, улар кейинроқ текшириб кўришади. Чунки инсон саломатлиги ўйинчоқ эмас. Ҳар бир миллиметр биз учун муҳим. Агар биз яна бир миллиметр кесиб ташласак, беморнинг муҳим функциясига зарар етиши мумкин, — дейди студия меҳмони.
Шифокор шунингдек, ўз тажрибасидаги энг узоққа чўзилган операциялардан бири ҳақида гапириб берди.
— Мен ўтказган энг узоққа чўзилган операция 22 соат давом этди. Бу — кундалик операция эмас. Лекин баъзи ҳолларда буни қилиш керак. Мен ўзим бажарган 19 соатлик операциялар ҳам бор. Лекин бу операцияда ҳамкасбим билан навбатма-навбат ишладик: у бошлади, кейин мен унинг ўрнини босдим ва орада 3-4 соат ухладик. Лекин Худога шукур, ҳаммаси яхши ўтди. Бемор уйига ўз оёқлари билан хурсанд ҳолда қайтди. Операция жуда мураккаб бўлди, — дейди Абилай Серикбай.
Мутахассиснинг сўзларига кўра, замонавий технологияларнинг ривожланиши нейрохирургияда операцияларнинг аниқлигини оширди ва беморларнинг соғайиш имкониятларини сезиларли даражада яхшилади.
Эслатиб ўтамиз, ChatGPT Соғлиқни сақлашга оид махсус функцияни ишга туширди.
