Қозоғистонда содир бўлган энг вайронкор зилзилалар ҳақида қандай маълумотлар маълум
ASTANА. Кazinform — Қозоғистон Республикаси Фавқулодда вазиятлар вазирлиги бизнинг расмий сўровимизга жавобан Қозоғистон ҳудудида содир бўлган энг кучли зилзилалар ҳақида маълумот берди.
— Қозоғистон ҳудудидаги энг вайронкор зилзила 1911 йил 3 январда содир бўлган Кемин зилзиласи ҳисобланади. Унинг магнитудаси тахминан 8,2 эди. Ҳатто баъзи ҳудудларда ҳам зилзилаларнинг интенсивлиги МСК-64 шкаласи бўйича 10-11 баллгача етди. Зилзила эпицентри замонавий Алмати яқинидаги Шон-Кемин водийсида қайд этилган. Зилзила натижасида кўплаб ёриқлар пайдо бўлди, кўчкилар содир бўлди. Ўша пайтдаги Верний (ҳозирги Алмати) шаҳрида 776 та уй вайрон бўлган. Тарихий маълумотларга кўра, зилзила натижасида тахминан 450 киши ҳалок бўлган ва тахминан 740 киши жароҳатланган, — дейилади хабарда.
Мустақил Қозоғистон тарихидаги энг вайронкор зилзила Қулан зилзиласи ҳисобланади. Бу 2003 йил 23 май куни Жамбил вилоятининг Турар Рисқулов туманида содир бўлган.
— Зилзила Жамбил вилоятида, Луговое (ҳозирги Қулан) қишлоғи яқинида содир бўлган. Зилзила магнитудаси тахминан 6–6,5 магнитудани ташкил этган. Унинг эпицентри Тараз шаҳридан тахминан 150 километр шимоли-шарқда жойлашган. Табиий офат натижасида турар жой бинолари шикастланган ва биноларда ёриқлар пайдо бўлган. Маълумотларга кўра, 2 та уй бутунлай вайрон бўлган, 3 киши ҳалок бўлган ва 1 киши жароҳатланган, — дейилади расмий жавобда.
Эслатиб ўтамиз, илгари мамлакатнинг қайси ҳудудлари сейсмик зонага кириши ҳақида ёзилган эди.
Ушбу рўйхатга Алмати, Жамбил, Туркистон, Қизилўрда, Шарқий Қозоғистон, Ақтўбе, Атирау, Абай, Жетису ва Улитау вилоятлари, шунингдек, Алмати ва Чимкент шаҳарлари киради.
Шунинг учун келажакда бу ҳудудларда катта ва кичик зилзилалар бўлиши мумкин. Шунинг учун Фавқулодда вазиятлар вазирлиги сейсмик хавфли ҳудудларда яшовчи аҳолига олдиндан "сигнал чамадон" тайёрлашни тавсия қилади. Вазирлик маълумотларига кўра, "сигнал чамадон"ни "фавқулодда вазиятлар сумкаси" ёки "ҳаётни сақлаб қолиш воситаси" деб ҳам аташ мумкин.
Шу билан бирга, унга уч кунга етарли миқдорда зарур нарсаларни қўйиш тавсия этилади. Хусусан, "сигнал чамадон"да қуйидаги нарсалар бўлиши тавсия этилади:
- ичимлик суви (ҳар бир киши учун кунига 3-4 литр);
- озиқ-овқат маҳсулотлари (консерваланган маҳсулотлар, юқори сифатли маҳсулотлар);
- дори-дармонлар (биринчи тиббий ёрдам тўплами);
- ҳуштак ва шам (овоз ва ёруғлик сигналлари учун);
- шахсни тасдиқловчи ҳужжатлар нусхалари;
- шахсий гигиена воситалари (сочиқ, совун ва бошқалар);
- иссиқ кийимлар (қўшимча куртка, адёл ва бошқалар);
- радио (муҳим ва зарур маълумотларни эшитиш учун); болалар учун зарур нарсалар (сўрғич, термос, тагликлар, қуруқ сут аралашмаси ва бошқалар);
- оилавий фотосурат ва бошқа зарур нарсалар.
Эслатиб ўтамиз, Венесуэладаги зилзилада ҳалок бўлганлар сони 6,5 мингдан ошди.
