Қозоғистон ва Ўзбекистон 1,8 млрд доллардан зиёд қийматдаги 80 та қўшма лойиҳани амалга оширмоқда
ASTANА. Кazinform — Қозоғистон Республикаси Бош вазири Олжас Бектенов ва Ўзбекистон Республикаси Бош вазири Абдулла Арипов Ақтау шаҳрида Икки томонлама ҳамкорлик бўйича қўшма ҳукуматлараро комиссиянинг 23-йиғилишини ўтказдилар. Бу ҳақда Ҳукумат матбуот хизмати хабар берди.
Кичик таркибдаги учрашувда олий даражадаги келишувларнинг амалга оширилиши кўриб чиқилди ва келгусидаги ишларнинг устувор йўналишлари муҳокама қилинди.
— Давлат раҳбарлари Қасим-Жомарт Тоқаев ва Шавкат Мирзиёевнинг биргаликдаги саъй-ҳаракатлари туфайли кўп қиррали муносабатларимиз тез ривожланмоқда ва бутун Марказий Осиё минтақасида ўзаро ҳамкорликнинг муваффақиятли моделига айланди. Қозоғистон Республикаси Президентининг ўтган йилнинг ноябрь ойида Ўзбекистонга давлат ташрифи натижалари яна бир бор Қозоғистон-Ўзбекистон ҳамкорлигининг ишончга асосланган хусусиятини намойиш этди, — деб таъкидлади Олжас Бектенов.
— Бу йил Бухоро, Астана ва Туркистондаги учрашувлари давомида давлатларимиз раҳбарлари икки мамлакат ҳукуматлари олдида ҳамкорликни кенгайтириш бўйича аниқ вазифалар қўйдилар. Биз ушбу вазифаларни амалга ошириш учун барча зарур чораларни кўришга тайёрмиз. Ишончим комилки, бугунги музокараларимиз савдо, инвестиция, саноат, транспорт, минтақалараро ва маданий-гуманитар ҳамкорликни янада ривожлантиришга ҳисса қўшади, — деди Абдулла Арипов.
2025 йил натижаларига кўра, икки томонлама савдо ҳажми 4,8 миллиард долларни ташкил этди. 2026 йилнинг дастлабки беш ойида Қозоғистон ва Ўзбекистон ўртасидаги савдо айланмаси 37 фоизга ўсиб, 2,3 миллиард долларга етди. Қозоғистоннинг экспорт салоҳияти металлургия, машинасозлик, нефть-кимё, кимё саноати, фармацевтика, транспорт воситалари ва қурилиш материаллари ишлаб чиқариш соҳаларида яққол кўриниб турибди. Олжас Бектенов умумий қиймати 7,8 миллиард долларга тенг инвестиция ва савдо йўл харитасини юқори сифатли амалга ошириш муҳимлигини таъкидлади. Унга киритилган лойиҳалар бўйича биргаликдаги ишлар савдо айланмасини диверсификация қилиш, ўзаро таъминотни кенгайтириш ва янги инвестицияларни жалб қилишни таъминлайди.
Ҳамкорликнинг асосий йўналишларидан бири саноат кооперациясидир. Ҳозирда Қозоғистон ва Ўзбекистон 1,8 миллиард доллардан зиёд қийматдаги 80 та қўшма лойиҳани амалга ошириш устида ишламоқда. 227 миллион долларлик 15 та лойиҳа ишга туширилди, бу эса қарийб 5 минг иш ўрни яратди. Бугунги кунда жами 102 миллион долларлик 6 та лойиҳа фаол амалга ошириш босқичида. Бундан ташқари, 1,5 миллиард долларлик 59 та истиқболли ташаббусни амалга ошириш устида иш олиб борилмоқда.
Транспорт алоқаси ва логистика йўлакларини ривожлантириш масалалари кўриб чиқилди. 2025 йил натижаларига кўра, Қозоғистон ва Ўзбекистон ўртасидаги темир йўл транспорти ҳажми 16 фоизга ўсди ва 32,3 миллион тоннани ташкил этди. Ташишни янада ошириш учун темир йўл йўлакларининг қувватини 35 миллион тоннадан 60 миллион тоннагача ошириш бўйича қўшма ҳаракатлар режаси ишлаб чиқилди. Қозоғистон Республикаси Бош вазири Олжас Бектенов Марказий Осиё мамлакатлари билан транспорт алоқаларини кенгайтириш учун темир йўл инфратузилмасини янада ривожлантириш муҳимлигини таъкидлади. Шу муносабат билан қўшни темир йўл участкаларини модернизация қилиш ва қўшимча назорат пунктларини очиш имкониятларини кўриб чиқиш таклиф қилинди.
Қозоғистон денгиз инфратузилмасидан фойдаланишда ижобий динамика кузатилмоқда. Автомобиль транспорти соҳасидаги ҳамкорлик ривожланмоқда. E-Permit тизимида хорижий рухсатнома бланкаларини электрон алмашиш механизмининг жорий этилиши тўрт йил ичида уларнинг сонини ўн баравардан кўпроққа ошириш ва давлат чегарасини кесиб ўтиш вақтини 9 соат 30 дақиқадан қисқартириш имконини берди.
Сув ресурсларини бошқариш соҳасида ҳамкорликни ривожлантиришга тайёрлик ўзаро тушуниш асосида ва икки мамлакат манфаатларини ҳисобга олган ҳолда тасдиқланди.
Томонлар шунингдек, маданий ва гуманитар алоқаларни ривожлантириш муҳимлигини таъкидладилар. Бугунги кунда Қозоғистон ва Ўзбекистоннинг тарихий ва маданий ёдгорликларини ЮНEСКОнинг Жаҳон мероси рўйхатига "Буюк Ипак йўли: Фарғона-Сирдарё йўлаги" трансмиллий номинациясига киритиш бўйича қўшма ишлар давом этмоқда.
Ҳукуматлараро қўшма комиссиянинг кенгайтирилган йиғилишида аниқ лойиҳаларни амалга ошириш ва савдо-иқтисодий ҳамкорликни кенгайтириш бўйича кўрилаётган чора-тадбирлар самарадорлигини янада оширишга эътибор қаратилди.
Қозоғистон томонидан савдо ва интеграция вазири Арман Шаққалиев, транспорт вазири Нурлан Сауранбаев ва сув ресурслари ва ирригация вазири ўринбосари Талғат Момишев нутқ сўзлади. Ўзбекистон томонидан инвестициялар, саноат ва савдо вазири Лазиз Қудратов, транспорт вазири Илҳом Маҳкамов ва сув ресурслари вазирининг биринчи ўринбосари Зокир Ишпулатовнинг маърузалари тингланди.
Муҳокама якунида томонлар саноат, транспорт ва транзит ҳамда иқтисодиётнинг бошқа соҳаларида ҳамкорликни фаоллаштиришга келишиб олдилар.
Учрашув якунида икки мамлакат бош вазирлари икки томонлама ҳамкорлик бўйича қўшма ҳукуматлараро комиссиянинг 23-йиғилиши баённомасини имзоладилар.
Эслатиб ўтамиз, Қасим-Жомарт Тоқаев Шавкат Мирзиёевни туғилган куни билан табриклади.