Хитойнинг Марказий Осиё мамлакатлари иқтисодиётидаги молиявий роли
ASTANА.Кazinform – Қозоғистон Марказий Осиёдаги бошқа мамлакатларга қиёслаганда, Хитой капиталига нисбатан паст даражада боғлиқликни сақлаб қолмоқда. Халқаро валюта жамғармаси ва Жаҳон банки маълумотларига асосланган хулосавий ҳисоб-китоблар шуни кўрсатади, деб хабар беради Finance.kz.
Мутахассисларнинг фикрига кўра, минтақадаги бир қатор мамлакатларда Хитой кредитлари инфратузилмани ривожлантиришга, яъни энергетика, йўл ва транспорт лойиҳаларига қаратилган. Шу билан бирга, Хитой кўпинча нафақат қурилишга, балки объектларни ишга тушириш ва техник хизмат кўрсатишга ҳам сармоя киритадиган тизимли инвестор сифатида қаралади.
Марказий Осиё мамлакатларининг ташқи қарз тузилмасида Хитой капиталининг улуши ҳар хилдир. Хусусан:
- Қирғизистон – 30,5%
- Тожикистон – 16,1%
- Туркманистон – 13,4%
- Ўзбекистон – 7,5%
- Қозоғистон – 3,6%
Бундан ташқари, Қозоғистон қарз олишнинг янада диверсификацияланган тузилмасини намойиш этади. Мақола муаллифининг сўзларига кўра, Қозоғистон Хитой капиталига сезиларли даражада боғлиқ эмас.
Хитой қарзининг нисбатан паст улуши ташқи мажбуриятларни бошқаришда кўпроқ мослашувчанликни таъминлайди ва қарамлик хавфини камайтиради. Материалда шунингдек, Қозоғистондаги Хитой капитали турли лойиҳалар бўйича тақсимланганлиги ва иқтисодиётнинг стратегик соҳаларида жамланмаганлиги таъкидланган.
Эслатиб ўтамиз, Қозоғистон харид қобилияти паритети бўйича халқаро рейтингда 36-ўринни эгаллади.
