Лицензиялаш: 2026 йилдан бошлаб нималар ўзгаради?
Илгари болалар оромгоҳлари фаолияти лицензиялашни талаб қилмас эди. Бироқ, 2026 йил 1 апрелдан бошлаб бу соҳада қатъий давлат назорати жорий этилади.
Янги қоидаларга кўра, лицензия 5 йил муддатга берилади. Таълим-маориф вазирлиги бу қадам сифатсиз ва яширинча фаолият юритаётган объектларни бозордан бутунлай олиб ташланишига хизмат қилишига ишонади.
“Лицензиялашни жорий этиш орқали биз болалар дам олиш марказлари томонидан кўрсатиладиган хизматлар сифатини таъминлаймиз. Лицензия олиш учун оромгоҳлар инфратузилма, ходимлар ва тиббий талабларга тўлиқ жавоб бериши керак”, - дея таъкидлади вазирлик вакиллари.
Лицензия олиш учун асосий талаблар:
- Хусусий бино ёки камида 10 йилга ижара шартномаси;
- Видеокузатув тизими, сигнализация тугмаси ва профессионал хавфсизлик хизматлари мажбурийдир;
- Оромгоҳ базасида лицензияга эга тиббий пункт ишлаши керак;
- Педагоглар ва бошқарув ходимларининг малакасига махсус талаблар;
- Болаларни ташиш учун шахсий транспорт воситасининг мавжудлиги.
Ушбу талабларга риоя қилиш нафақат лицензия беришда, балки фаолият юритиш пайтида ҳам қатъий назорат қилинади. Лицензиясиз хизмат кўрсатадиган ёки талабларни бузадиган оромгоҳларга катта миқдорда жарима солиниши ва уларнинг фаолияти тугатилиши мумкин. Бундан ташқари, барча маълумотлар Миллий таълим маълумотлар базасига (МТМБ) киритилади ва улар устидан рақамли назорат ўрнатилади.
Қозоғистон Республикаси қонунчилигига кўра, санитария-эпидемиология талабларини бузиш Маъмурий ҳуқуқбузарликлар кодексининг 425-моддаси билан тартибга солинади.
“Агар қонун бузилиши содир бўлса, лекин инсон саломатлигига бевосита зарар етказилмаса, жисмоний шахслар 20 БҲМ миқдорида жаримага тортилади. Мансабдор шахслар, кичик бизнес ёки нотижорат ташкилотлар учун жарима 160 БҲМни ташкил этади. Ўрта бизнес вакиллари учун бу миқдор 210 БҲМни ташкил этади, йирик бизнеслар учун эса 1600 БҲМга етади. Агар қоидабузарлик инсон саломатлигига зарар етказса, жазо анча оғирроқ бўлади. Жисмоний шахслар учун жарима 200 БҲМгача оширилади. Мансабдор шахслар ва кичик бизнеслар 460 БҲМ, ўрта бизнеслар 620 БҲМ ва йирик бизнеслар 2000 БҲМ миқдорида жаримага тортилади. Бундан ташқари, қўшимча чора сифатида маҳсулотлар мусодара қилиниши ёки муассаса фаолияти тўхтатилиши мумкин”, - деб огоҳлантирмоқда СЭС мутахассислари.
СЭС талаблари – қатъий интизом
Астана шаҳар ва республика Санитария-эпидемиология назорати департаментлари бу йилги мавсум учун қўйиладиган талабларни тасдиқлади. Уларнинг бажарилиши ҳар ярим йилда бир марта текшириб борилади.
“Болалар кунига камида 5 марта овқатланишлари керак. Менюда қимиз ёки ёки нордон сут маҳсулотлари бўлиши керак. Флотча макарон каби тез бузиладиган таомларга қатъий тақиқ қўйилган. Ҳар бир болада камида 4 квадрат метр майдон бўлиши керак. Ходимларга махсус кийимлар берилиши керак, улар ҳар куни алмаштирилиши керак. Агар қўлида йирингли яраси ёки куйиши бўлган ходим бўлса, у ҳам ишга қўйилмайди”, - дея қўшимча қилди вазирлик.
Рақамлар гапиради: 2026 йилги режа
2026 йилда республика бўйлаб болалар таътилини қамраб олиш кўрсаткичи 3,2 миллионни ташкил этади. Бундан ташқари, ижтимоий қўллаб-қувватлаш чоралари доирасида заиф тоифадаги 500 минг бола давлат қарамоғига олинади ва яна 50 минг болага "Қозоғистон халқига" жамғармасининг бевосита ҳомийлигида бепул саёҳат ваучерлари берилади.
Инфратузилмани ривожлантириш нуқтаи назаридан, бу йил бутун мамлакат бўйлаб 10 000 та мактаб оромгоҳлари ва 512 та чодир оромгоҳлари тўлиқ фаолият юритади. Бундан ташқари, тасдиқланган Йўл харитасига кўра, 2026 йил охирига қадар 50 та янги замонавий соғлиқни сақлаш марказлари фойдаланишга топширилади.
Бугунги кунда бозорда пакетнинг ўртача нархи 150 000 дан 220 000 тенгегача.
Ота-оналарга маслаҳат: Болангизнинг дам олиши хавфсиз бўлсин!
Ўтган йили рухсатномасиз фаолият юритаётган бир нечта оромгоҳлар аниқланиб, судга тортилгани назоратнинг қанчалик муҳимлигини кўрсатди. Шунинг учун мутахассислар ота-оналарга фарзандларини фақат расмий рухсатномаларга эга ва Қўмита веб-сайтидаги ишончли рўйхатга киритилган оромгоҳларга юборишни маслаҳат беради.
Болани таътилга юборишдан олдин, унга шахсий гигиена муҳимлигини тушунтириш, бошқа одамларнинг нарсаларидан фойдаланмаслик ва унинг соғлиғини шифокорга кўрсатиш тавсия этилади. Сумкага об-ҳавога мос иссиқ кийимлар ва қулай пойабзалларни солиб қўйиш, йўлга мўлжалланган овқатга тез бузиладиган гўшт, балиқ ёки ширин қандолат маҳсулотларини қўшмаслик керак. Давлат томонидан амалга оширилаётган ислоҳотлар ва ота-оналарнинг эътибори уйғунлашгандагина, биз фарзандларимиз учун юқори сифатли ва хавфсиз таътилни таъминлай оламиз.