Қозоғистон жаҳон ОАВларида: Трамп мукофоти, Астанадаги янги аэропорт ва G20 саммитига таклифнома
ASTANA. Kazinform — Бу ҳафта Қозоғистон жаҳон оммавий ахборот воситаларининг асосий янгиликларига айланди. Чунки, АҚШ президенти Дональд Трамп Қасим-Жомарт Товаевга Оқ уйнинг рамзий калитини топширди ва кейин Қозоғистонни G20 саммитига таклиф қилишни унутмади. Бундан ташқари, KazTransOil Европада офис очмоқда ва Астанада янги аэропорт қуриш масаласи кўтарилмоқда. Бу ва бошқа воқеалар жаҳон ахборот маконида кенг ёритилди. Батафсил маълумотни Kazinform мухбирининг шарҳида ўқинг.
Euronews: Трамп G20 саммитига Қозоғистон ва Ўзбекистон президентларини таклиф қилди
АҚШ президенти Дональд Трамп Қозоғистон ва Ўзбекистон раҳбарлари 2026 йил декабрь ойида Майамида бўлиб ўтадиган G20 саммитида меҳмон сифатида иштирок этишини айтди. У илгари икки мамлакат давлат раҳбарлари билан телефон орқали суҳбатлашган эди. Euronews ҳафта ўрталарида учрашувда қандай масалалар муҳокама қилинишини башорат қилганини хабар қилди.
Таклифнома Вашингтоннинг Марказий Осиёга эътиборини акс эттиради. Учрашувда можароларни ҳал қилиш, стратегик минераллар ва савдо-иқтисодий ҳамкорлик масалалари муҳокама қилинади.
Бу ҳафта Президент Трамп ўзининг Truth Social ижтимоий тармоғида АҚШнинг Қозоғистон ва Ўзбекистон билан муносабатларини "ажойиб" деб таърифлади. Трампнинг сўзларига кўра, суҳбат давомида томонлар давом этаётган можароларда тинчликка эришиш йўлларини, шунингдек, мамлакатлар ўртасида савдо ва ҳамкорликни ривожлантириш йўлларини муҳокама қилганлар. АҚШ президенти Қўшма Штатлар, Қозоғистон ва Ўзбекистон ўртасидаги муносабатлар юқори даражада эканлигини таъкидлади.
Қозоғистон ҳам, Ўзбекистон ҳам G20 аъзоси эмас. Бироқ, йирик иқтисодиётлар етакчиларининг йиллик саммити ўтказиладиган мамлакат кўпинча ташкилотга аъзо бўлмаган давлатларни таклиф қилади.
Бу ҳафта жаҳон оммавий ахборот воситалари Қозоғистон-АҚШ муносабатлари ҳақида яна бир янгилик ҳақида хабар берди. Бу Трампнинг Тоқаевга совғаси эди. АҚШ раҳбари Қасим-Жомарт Тоқаевга Оқ уйнинг рамзий калитини топширди.
РБК хабарига кўра, Қозоғистоннинг АҚШдаги элчиси Мағжан Илиясов АҚШ президенти Дональд Трампга ишонч ёрлиқларини топширди. Маросимдан сўнг президентнинг матбуот котиби Руслан Желдибай ижтимоий тармоқларда учрашув натижалари ҳақида пост жойлаштирди. Желдибайнинг сўзларига кўра, маросимдан сўнг элчи ва АҚШ президенти қисқа суҳбатлашдилар. Шу пайтда Трамп ноябрь ойида Қозоғистон Президенти Қасим-Жомарт Тоқаев билан бўлган учрашувни юқори баҳолади ва Тоқаевга Оқ уйнинг рамзий калити ва имзоси туширилган бейсбол кепкасини совға қилди.
“АҚШ етакчиси Қозоғистон Президентига самимий салом йўллади ва унга бўлган ҳурматини таъкидлади. Шунингдек, Қасим-Жомарт Тоқаевни тажрибали давлат арбоби ва халқаро жараёнларни чуқур биладиган ва ҳар томонлама тушунадиган ажойиб инсон сифатида таърифлади”, - дейилади хабарда.
The Times of Central Asia: KazTransOil Европа иттифоқида ўзининг биринчи офисини очди
«ҚазТрансОйл» АЖ Польша Республикасида филиал очишга қарор қилди. Бу - компаниянинг Европа Иттифоқидаги биринчи ваколатхонаси. Европадаги офис қандай ишлашини The Times of Central Asia таҳлил қилди.
Ваколатхонанинг очилиши «ҚазТрансОйл» АЖнинг Польшадаги манфаатларини ҳимоя қилишга қаратилган. Хусусан, Беларусь Республикаси ҳудуди орқали транзит қилинадиган ва бошқа давлатларнинг магистрал қувур тизимлари орқали ташиладиган Қозоғистон нефтини кузатиб боради.
Бундан ташқари, филиал фаолияти доирасида Европа мамлакатларига нефть етказиб бериш учун "Адамова Застава" нефть узатиш пунктида қабул қилиш ва етказиб бериш пайтида бухгалтерия операцияларини амалга оширади.
Ушбу лойиҳа Германияга, шу жумладан Шведт шаҳридаги нефтни қайта ишлаш заводига Қозоғистон нефтини барқарор етказиб беришни таъминлаш учун муҳимдир. Филиалнинг очилиши Қозоғистон нефтини ташиш учун муқобил халқаро йўналишларни янада ривожлантиришга ҳисса қўшиши ва Қозоғистонга жаҳон энергетика бозоридаги мавқеини мустаҳкамлаш имконини бериши кутилмоқда.
Anadolu: Бу йил 14,8 мингдан ортиқ этник қозоқлар ватандош мақомини олди
1991 йилдан бери 1 миллион 162,9 минг этник қозоқ мамлакатга қайтиб келган ва 2025 йилда 14 828 этник қозоқ тарихий ватани билан бирлашди ва ватандош мақомини олди. Бу ҳақда Anadolu ахборот агентлиги ёзган.
ҚР Меҳнат ва аҳолини ижтимоий ҳимоя қилиш вазирлиги маълумотларига кўра, йил бошидан бери Қозоғистонга келган ватандошларининг 44,5 фоизи Ўзбекистондан, 43,6 фоизи Хитойдан, 4,1 фоизи Туркманистондан, 3 фоизи Мўғулистондан, 2,5 фоизи Россиядан ва 2,3 фоизи бошқа мамлакатлардан келган.
Жорий йил 1 декабрь ҳолатига кўра, меҳнатга лаёқатли ёшдаги этник мигрантлар сони 57,4 фоизни, меҳнатга лаёқатли ёшдан кичиклар 34 фоизни, нафақахўрлар эса 8,6 фоизни ташкил этди.
Меҳнатга лаёқатли этник қозоқлар орасида 15% олий маълумотга, 27,6% ўрта махсус маълумотга, 51,1% умумий ўрта маълумотга эга ва 6,3% маълумотга эга эмас.
Кўчирилган этник қозоқлар республиканинг турли ҳудудларида жойлашган.
Шу билан бирга, этник қозоқларни жойлаштириш учун ишчи кучи етишмайдиган қуйидаги ҳудудлар аниқланган: Ақмола, Абай, Қостанай, Павлодар, Атирау, Ғарбий, Шарқий ва Шимолий Қозоғистон вилоятлари.
Шуни таъкидлаш керакки, 2025 йил учун жойлаштириш ҳудудларида этник қозоқларни қабул қилиш квотаси 2 309 кишиниташкил этди. 1 декабрь ҳолатига кўра, кўчириш ҳудудларига 1942 аҳоли кўчирилди.
ТАСС: Тоқаев Астанада янги аэропорт қуриш имкониятини кўриб чиқишни буюрди
Президент Қасим-Жомарт Тоқаев Астананинг транспорт ва транзит салоҳиятини ошириш учун янги аэропорт қуриш имкониятини кўриб чиқишни буюрди. Давлат раҳбарининг нутқи Россиянинг ТАСС ахборот агентлиги томонидан хабар қилинди.
"Шаҳарнинг транспорт ва транзит салоҳиятини ошириш учун янги аэропорт қуриш имкониятини кўриб чиқиш керак. Ҳукуматга ҳокимлик билан биргаликда ушбу масалани синчковлик билан ўрганишни ва аниқ таклиф киритишни топшираман. Яқинда биз мамлакатда тўлақонли авиация марказларини шакллантириш масаласини кўриб чиқдик. Улар орасида пойтахт аэропортида ишлар олиб борилмоқда. Бироқ, Қозоғистонда ишлаб чиқарилган авиация ёқилғиси ҳажми етарли эмас. Бу ҳолат авиация марказларини ривожлантиришга тўсқинлик қилиши мумкин", - деди Президент Астана ривожланиш кенгашида.
Шунинг учун Ҳукуматга авиация ёқилғиси ишлаб чиқаришни кўпайтириш бўйича аниқ чоралар кўриш топширилди.
"Балки, янги нефтни қайта ишлаш заводи қурилиши керакдир. Унинг ҳам афзалликлари ҳам, камчиликлари ҳам бор. Ҳукумат бу масала бўйича ўз позициясини аниқлаштириши ва аниқ қарор қабул қилиши керак", - деб таъкидлади Қасим-Жомарт Тоқаев.
Муаллиф: Ерсин Шамшадин
