Қозоғистон жаҳон ОАВларида: Тенгиз лойиҳаси, "янги миллиардер", Семей синов полигони, «Қазцинк»даги авария
ASTANА. Кazinform – Қозоғистоннинг нефть қазиб олиш ҳажми ОРEC+ квоталаридан ошиб кетиши, Семей синов полигони оқибатлари, Хитой билан логистика алоқалари, ғалла экспорти ва рақамлаштириш масалалари бу ҳафта жаҳон оммавий ахборот воситаларининг диққат марказида бўлди.
Reuters: Қозоғистон нефть қазиб олиш суръатини тиклади
Reuters маълумотларига кўра, апрель ойида Қозоғистонда нефть ва газ конденсати қазиб олиш март ойига нисбатан 16 фоизга ошган.
Агентлик маълумотларига кўра, ишлаб чиқариш кунига 2,17 миллион баррелга етди. Ўсиш асосан Тенгиз конида ишлаб чиқаришнинг тикланиши билан боғлиқ.
— Ўсиш асосан мамлакатнинг энг йирик нефть кони — Тенгизда ишлаб чиқаришнинг ошиши билан боғлиқ. Апрель ойида ушбу конда ишлаб чиқариш ҳажми кунига 973 минг баррелга етди. Тенгиз январ ойида Каспий конида катта электр узилишидан сўнг ишлаб чиқаришни қайта тиклади, — деб ёзади Reuters.
Мақолада шунингдек, Қозоғистоннинг ҳозирги ишлаб чиқариш ҳажми ОРEC+ квотасидан анча юқори эканлиги таъкидланган.
Bloomberg: Қозоғистоннинг янги миллиардери фаолиятини автомобиль сотишдан бошлаган
Bloomberg Қозоғистоннинг "янги миллиардери" Нурлан Смағулов ҳақида батафсил мақола чоп этди. Нашрда унинг тадбиркорлик йўли автомобиль сотишдан йирик савдо марказлари ва автомобиль ишлаб чиқаришгача қандай кенгайгани тасвирланган.
Мақолада Алматининг постсовет давридан бугунги кунда йирик тижорат марказига айланиши муҳокама қилинади.
— Смағулов Совет Иттифоқи қулаганидан сўнг Lada сотишни бошлади ва кейинчалик Қозоғистондаги энг йирик бизнес империяларидан бирини қурди. Ҳозирда унга тегишли компаниялар Қозоғистонда ишлаб чиқарилган ҳар бешта автомобилдан иккитасини ишлаб чиқаради. Унинг бизнес йўли мамлакат автомобиль саноатининг энг нуфузли ўйинчиларидан бирига айлангани ҳақидаги ҳикоя сифатида тасвирланган, — деб ёзилган мақолада.
Bloombergнинг ёзишича, бизнесменнинг бойлиги тахминан 1,5 миллиард долларни ташкил этади.
Al Jazeera: Совет давридаги ядровий синовлар Қозоғистонга жиддий оқибатлар қолдирди
Al Jazeera Қозоғистондаги Семей ядровий полигонининг оқибатлари ҳақида махсус репортаж чоп этди. Материалда Совет Иттифоқи Қозоғистон ҳудудида юзлаб ядровий синовлар ўтказгани айтилган.
Репортажда радиация келтириб чиқарадиган соғлиқ муаммолари ва экологик оқибатлар муҳокама қилинади.
– 1960-йилларда Совет Иттифоқи Қозоғистонда юзлаб ядровий синовларни ўтказди. Натижада ифлосланган ерлар, радиоактив кўллар пайдо бўлди ва бир неча авлодлар саратон ва туғма нуқсонлардан азият чекди. Семей синов полигони яқинидаги ҳудудларда саратон касаллиги даражаси мамлакатнинг бошқа ҳудудларига қараганда тахминан 30% юқори, — деб хабар беради Al Jazeera.
Материалда шунингдек, тахминан 1,5 миллион киши радиация таъсирига учраганлиги айтилган.
Reuters: Қозоғистоннинг энг йирик рух заводидаги портлаш икки кишининг ҳаётига зомин бўлди
Reuters Қозоғистоннинг шарқий қисмидаги “Қазцинк” заводида портлаш ҳақида хабар берди. Агентлик маълумотларига кўра, авария тутун чиқариш тизимини тозалаш пайтида содир бўлган. Материалда “Қазцинк” Қозоғистондаги энг йирик рух ишлаб чиқарувчиси эканлиги айтилган.
Bloomberg ҳам “Қазцинк” заводидаги портлаш ҳақида хабар берди. Нашр корхона Glencore компаниясига тегишли эканлигини таъкидлади.
— Шарқий Қозоғистондаги йирик рух заводида портлаш ва ёнғин натижасида икки киши ҳалок бўлди ва беш киши жароҳат олди. Чанг тозаловчи қурилма портлади, кейин у ёнғинга учради. Ёнғин энди тўлиқ ўчирилди ва қутқарув гуруҳлари қўшимча қурбонларни қидирмоқда, — деб ёзади Bloomberg.
Xinhuа: Қозоғистон ғалла экспортини 13 фоизга оширди
Xinhuа агентлигининг маълумотларига кўра, Қозоғистон 2025 йил сентябрь ойидан бери 11,1 миллион тонна ғалла экспорт қилган.
Асосий экспорт йўналишлари қаторига Ўзбекистон, Афғонистон, Қирғизистон ва Туркманистон киради.
— Қозоғистоннинг асосий экспорт бозори — Ўзбекистонга етказиб бериш 13,8 фоизга ўсиб, 9,3 миллион тоннани ташкил этди. Афғонистонга экспорт 51 фоизга ошди. Бундан ташқари, Қирғизистон ва Туркманистонга етказиб бериш ҳам сезиларли даражада ошди, — деб хабар беради Xinhuа агентлиги.
Eurasianet: Қозоғистон орқали Ўрта йўлакда юк ташиш тезлашади
Eurasianet томонидан нашр этилган China – Central Asia Monitor шарҳида Қозоғистон орқали Ўрта йўлак йўналиши бўйича янги келишувлар муҳокама қилинди.
Материалда Қозоғистон, Хитой, Туркия ва Европа мамлакатларидан келган логистика компаниялари Каспий денгизи орқали ташиш вақтини қисқартиришга келишиб олгани айтилган.
— Томонлар юк ташишни қоғозсиз бошқаришга ўтишга келишиб олдилар. Бу йил Хитойдан 600 та контейнер поезди Қозоғистон орқали ўтиши режалаштирилган. Бу Каспий денгизи орқали Ўрта йўлак йўналиши сиғимини ошириш имконини беради, — деб ёзади нашр.
Шарҳда шунингдек, Қоргас қуруқлик порти орқали транспорт экспортининг ошганлиги кўрсатилган.
Podrobno.uz: Ўзбекистон ва Қозоғистон МДҲда фахрийларга энг юқори тўловларни тўлайди
Podrobno.uz МДҲ мамлакатларида Иккинчи Жаҳон уруши фахрийларига тўланадиган ижтимоий ёрдамни таққослайдиган материал чоп этди.
Нашрда Қозоғистондаги тўловлар ҳажми минтақадаги энг юқори кўрсаткичлардан бири эканлиги таъкидланган.
— Қозоғистонда ҳар бир уруш фахрийсига яшаш ҳудудидан қатъи назар, 5 миллион тенге тўланган. Фахрийлар, фронт ортидаги меҳнаткашлар ва марҳумларнинг беваларини қўллаб-қувватлаш учун жами 3,3 миллиард тенгедан ортиқ маблағ ажратилди. Бу МДҲдаги энг юқори тўловлардан бири, — деб ёзади Podrobno.uz.
Telecom Review Asia: Қозоғистондаги давлат хизматларининг 90 фоизи онлайн форматга ўтди
International Business Magazine Қозоғистоннинг рақамлаштириш соҳасидаги ютуқлари ҳақида материал чоп этди. Нашрнинг маълумотларига кўра, давлат хизматларининг 90 фоиздан ортиғи онлайн форматга ўтди.
— Қозоғистон электрон ҳукумат ва рақамли давлат хизматлари соҳасида минтақавий етакчи сифатида тан олинган. Мамлакатдаги давлат хизматларининг 90 фоиздан ортиғи онлайн тарзда тақдим этилади. Бундан ташқари, Қозоғистон Осиё ва Европа ўртасидаги минтақавий маълумотлар маркази хабига айланишга интилмоқда, — деб ёзади нашр.