Қозоғистон жаҳон ОАВларида: Ҳуқуқий ислоҳотлар, нефть қазиб олиш ва Головкиннинг муваффақияти
ASTANA. Кazinform — Декабрь ойи ўрталарида жаҳон оммавий ахборот воситалари Қозоғистондаги бир нечта муҳим воқеаларни кенг ёритди. Улар орасида тиббиёт ходимларини ҳимоя қилишга қаратилган қонуннинг қабул қилиниши, давлат хизматчилари учун тадбиркорликка чекловларни юмшатиш, рекорд даражадаги нефть қазиб олиш ва экспорт қилиш, болалар ва ўсмирларни зарарли ахборотлардан ҳимоя қилиш учун ЛГБТ тарғиботига тақиқ қўйиш, шунингдек, дунёга машҳур боксчи Геннадий Головкиннинг Халқаро бокс шон-шараф залига киритилиши марказий ўринни эгаллади.
The Times of Central Asia: Қозоғистон экспортга тўсқинликларга қарамай, нефть қазиб олишни оширди
2025 йил январь-ноябрь ойларида Қозоғистонда нефть ва газ конденсати ишлаб чиқариш ҳажми сезиларли даражада ошди. Натижада, мамлакат нефтни муддатидан олдин экспорт қилди. Бу ҳақда Қозоғистон Республикаси Энергетика вазири ўринбосари Сунғат Есимханов маълум қилди. The Times of Central Asia нашри муҳим ахборотларни эълон қилди.
Вазир ўринбосарининг сўзларига кўра, 2024 йилда Қозоғистон 87,7 миллион тонна нефть ва газ конденсати ишлаб чиқарган. Бу режалаштирилган ҳажмнинг катта қисми. Ўша йили нефть экспорти 63,2 миллион тоннани ташкил этди.
2025 йилнинг дастлабки 11 ойида ишлаб чиқариш 91,9 миллион тоннага етди. Бу ўтган йилга нисбатан 14% га кўп. Бу даврда экспорт 73,4 миллион тоннани ташкил этди, бу йиллик режадан ошиб кетди.
Aсосий экспорт йўналишидаги қийинчиликларга қарамай, ишлаб чиқариш ҳажмининг ўсиши қайд этилмоқда. Қозоғистон нефтининг катта қисми ташиладиган Каспий қувур консорциуми (КҚК) иши дрон ҳужумидан сўнг вақтинча тўхтатилди. Бу ҳолат экспорт инфратузилмасининг заиф томонларини очиб берди.
Газ соҳасида ҳам ўсиш кузатилмоқда. 2025 йил январь-ноябрь ойларида мамлакатда 62,8 миллиард кубометр табиий газ ишлаб чиқарилди. Бу ўтган йилга нисбатан 16,7% га кўп. Шундай қилиб, газ қазиб олиш бўйича йиллик режа муддатидан олдин бажарилди. Суюлтирилган нефть гази ишлаб чиқариш бироз ўсиб, 2,8 миллион тоннага етди.
Шу билан бирга, мамлакатда қайта ишланган нефть маҳсулотлари ҳажми 14 миллион тоннани ташкил этди. Бу йиллик режага яқин. Нефть-кимё маҳсулотлари ишлаб чиқариш ҳам ўсиб, 567,6 минг тоннага етди.
The Times of Central Asia нашрининг хабар беришича, Қозоғистон Ҳукумати нефтни қайта ишлаш ҳажмини оширишга устувор аҳамият бермоқда. Ҳозирда йилига 10 миллион тоннагача қувватга эга янги нефтни қайта ишлаш заводини қуриш учун хорижий инвесторларни жалб қилиш масаласи кўриб чиқилмоқда. Узоқ муддатли режага кўра, 2040 йилга бориб нефтни қайта ишлаш саноатига 15-19 миллиард долларлик инвестицияларни жалб қилиш режалаштирилган.
ТAСС: Тиббиёт ходимига нисбатан куч ишлатганлар 12 йилгача озодликдан маҳрум қилинади
Қозоғистон Парламенти Мажилиси тиббиёт ходимлари ва тез ёрдам ҳайдовчиларига ҳужум қилганларнинг жавобгарлигини оширадиган қонунни қабул қилди. Қонун жиддий оқибатларга олиб келадиган ҳужумлар учун 7 йилдан 12 йилгача озодликдан маҳрум қилишни назарда тутади. Ахборот Россиянинг ТAСС агентлиги томонидан эълон қилинди.
Aгар ҳужум ходимнинг ҳаёти ёки соғлиғига таҳдид солмаса, жазо енгиллаштирилади ва жарима, 600 соатгача жамоат ишлари ёки 3 йилгача озодликни чеклаш қўлланилади. Бундан ташқари, шифокорларга нисбатан қўрқитиш ёки зўравонлик ҳаракатлари учун жиноий жавобгарлик ҳам кўзда тутилган, бундай ҳолларда максимал муддат — 3 йил.
Қонун бир нечта шов-шувли воқеалардан сўнг қабул қилинди. Масалан, бемор Қостанай вилоят касалхонасида жарроҳга ҳужум қилди, натижада у оғир аҳволда реанимация бўлимига тушди. Ушбу воқеадан сўнг, Президент Қасим-Жомарт Тоқаев тиббиёт ходимларига қарши жиноятлар учун жазони кучайтиришни буюрди ва Соғлиқни сақлаш вазири Aқмарал Aлназарова фуқароларга мурожаат қилиб, касалхоналарда хавфсизликни кучайтирди.
Report: Қозоғистон давлат хизматчилари учун тадбиркорликка чекловларни юмшатади
Қозоғистон Сенати давлат хизматчилари ва уларга тенглаштирилган шахслар учун тадбиркорликка қўйилган айрим чекловларни олиб ташловчи қонунни икки ўқишда маъқуллади. Ушбу ўзгаришлар ҳуқуқий қарама-қаршиликларни бартараф этиш, давлат хизматининг жозибадорлигини ошириш ва илгари ноқонуний равишда олинган активларни қайтариш механизмини шаффоф қилишга қаратилган. Ахборот Report агентлиги томонидан тарқатилди.
Қонунга кўра, давлат хизматчилари ва уларга тенглаштирилган шахслар энди тижорат компаниясидаги акцияларнинг 5 фоизигача ишонч бошқарувига ўтказишлари шарт эмас.
Рақамли активлар даромад келтирувчи мулк сифатида тан олинади, аммо уларни мажбурий ишонч бошқарувига ўтказиш талаб қилинмайди. Ишонч бошқаруви тартиби соддалаштирилди ва энди шартномани нотариал тасдиқлаш талаби ўрнига, кадрлар хизматига нотариал тасдиқланган нусхасини тақдим этиш кифоя. Бундан ташқари, давлат хизматчилари ишонч бошқарувига ўтказилган мулкдан даромад олишлари мумкин бўлади.
Қонун шунингдек, Ҳукумат аъзоларига тегишли уй-жойларни ижарага беришга қўйилган тақиқни ҳам бекор қилади. Бундан ташқари, давлат хизматчилари қонуний ваколатли нотижорат ташкилотлар, жумладан, сиёсий партиялар, касаба уюшмалари, истеъмолчилар ва уй-жой кооперативлари аъзолари бўлишлари мумкин.
Anadolu: Қозоғистон ЛГБТ тарғиботини тақиқловчи қонунни маъқуллади
Бу ҳафта Қозоғистон Сенати Мажилис томонидан қабул қилинган "Қозоғистон Республикасининг архив ишлари ва ноқонуний контентни тарқатишни чеклаш бўйича айрим қонун ҳужжатларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида"ги қонунни икки ўқишда маъқуллади. Ахборот Anadolu агентлиги томонидан эълон қилинди.
Қонуннинг асосий мақсади болалар ва ўсмирларни уларнинг соғлиғи ва ривожланишига зарарли бўлган маълумотлардан ҳимоя қилишдир. Энди жамоат жойларида, ижтимоий тармоқларда, телекоммуникация тармоқларида ва онлайн платформаларда педофилия ва ноанъанавий жинсий алоқаларни тарғиб қилиш тақиқланади.
Сенат томонидан тасдиқланган қонун доирасида Меҳнат кодексига, шунингдек, 12 та қонунга ўзгартириш ва қўшимчалар киритилади.
Шуни таъкидлаш жоизки, 1,5 йил олдин Қозоғистон фуқаролари ЛГБТ тарғиботини қонуний равишда тақиқлашни талаб қилиб петиция беришган ва ушбу қонун жамоатчилик талабига мувофиқ қабул қилинган.
Euronews: Геннадий Головкин — Халқаро бокс шон-шараф залига киритилган биринчи қозоғистонлик спортчи
Қозоғистонлик бокс юлдузи Геннадий Головкин Халқаро бокс шон-шараф залига киритилди. Собиқ ўрта вазн тоифасидаги жаҳон чемпиони ноябрь ойида World Boxing федерацияси президенти этиб сайланди. Унга боксни Олимпиадада сақлаб қолиш ва бўлинган тизимни бирлаштириш вазифаси юклатилган, деб хабар берди Euronews.
Головкин — шон-шараф залига киритилган биринчи қозоғистонлик спортчи. У Муҳаммад Aли, Майк Тайсон, Флойд Мейвезер, Мэнни Пакьяо, Бернард Хопкинс ва Владимир Кличко каби жаҳон даражасидаги боксчилар қаторига қўшилди.
— Мен жуда хурсандман ва бу шарафни қадрлайман. Бу бокс оламидаги энг катта шараф ва менинг фаолиятимдаги энг муҳим ютуқ. Менинг орзуим ушалди. Боксда шундай мерос қолдирганимдан фахрланаман, — деди Головкин.
Унинг ҳаваскорлар рингидаги энг катта ютуқлари орасида 2004 йилги Aфина Олимпиадасида кумуш медаль ва икки марта ўрта вазн тоифасида жаҳон чемпионлиги бор. Головкин профессионал фаолиятида 42 та жангда ғалаба қозонган, 2 тасида мағлуб бўлган ва 1 тасида дурангга эришган.
